اولین کاری که بعد از سوختگی باید انجام دهید | چرا خمیردندان و روغن و یخ برای پوست سوخته خطرناک‌اند؟
به گزارش پایگاه خبری اخبارخوب به نقل از همشهری‌آنلاین، سوختگی در ایران آمار بسیار بالایی دارد. مصطفی ده‌مرده‌ای، رییس بیمارستان تخصصی سوختگی شهید مطهری مدتی پیش به همشهری گفت: آمار سوختگی در ایران ۱۳ برابر کشورهای پیشرفته است.» و متاسفانه ۳۰ درصد سوختگی‌ها در کشور به کودکان اختصاص دارد. هر سال بیش از ۳۰ هزار نفر در مراکز سوختگی بستری می‌شوند و سالانه ۳ هزار نفر به دلیل سوختگی جان خود را از دست می دهند. این در حالی است که ۸۵ درصد سوختگی‌ها به گفته متخصصان قابل پیشگیری هستند. اما پایین بودن آگاهی جامعه درباره راه‌های پیشگیری و اقدامات صحیح در مواجهه با سوختگی باعث شده که بسیاری از این حوادث همچنان با پیامدهای سنگین جسمی و جانی همراه باشند.
اولین اقدام بعد از سوختگی چیست؟
سوختگی از حوادثی است که ممکن است برای هرکسی اتفاق بیفتد. تماس با مایعات و مواد غذایی داغ، بخار آب، شعله آتش و سطوح داغ ازجمله عوامل شایع این آسیب هستند. در چنین شرایطی اقدام درست در دقایق اولیه می‌تواند به کاهش آسیب پوست کمک کند و از عوارض بیشتر جلوگیری کند.
متاسفانه خیلی‌ها همچنان روی محل سوختگی، خمیردندان و روغن می‌مالند یا تکه‌های یخ می‌گذارند. درحالی‌که این اقدام می‌تواند باعث تشدید آسیب بافتی، افزایش عمق سوختگی و طولانی‌تر شدن روند ترمیم زخم شود.
اگر فردی دچار سوختگی شد، قبل از هر کاری باید محل سوختگی باید به مدت ۲۰ دقیقه زیر آب خنک جاری قرار بگیرد. استفاده از آب خنک به کاهش حرارت بافت آسیب‌دیده کمک می‌کند، اما آب نباید سرد یا یخ باشد.
اگر انگشتر، ساعت، دستبند یا لباس تنگ در نزدیکی محل سوختگی وجود دارد، باید قبل از ایجاد تورم از بدن خارج شود. البته اگر لباس به پوست چسبیده باشد، نباید برای جدا کردن آن اقدام کرد.
روی محل سوختگی چه چیزی بگذاریم؟
یکی از اشتباهات رایج در مواجهه با سوختگی، استفاده از مواد مختلف خانگی برای تسکین درد یا ترمیم پوست است. خمیردندان، روغن، کره، پمادهای نامشخص و مواد غذایی نباید روی محل سوختگی قرار بگیرند. استفاده از یخ هم برای خنک کردن زخم توصیه نمی‌شود. کاری که خیلی‌ها برای کاهش التهاب سوختگی انجام می‌دهند.
بعد از خنک کردن محل سوخته، باید آن را با یک پوشش تمیز، غیرچسبنده و مناسب محافظت کرد. این پوشش نباید به زخم فشار وارد کند یا به سطح سوختگی بچسبد.
کدام سوختگی‌ها به رسیدگی فوری نیاز دارند؟
هر سوختگی را نمی‌توان در خانه مدیریت کرد. سوختگی‌های وسیع یا عمیق، آسیب‌های ناحیه صورت، دست‌ها، پاها و اندام تناسلی و همچنین سوختگی در کودکان، سالمندان و افراد دارای بیماری‌های زمینه‌ای یا شرایط خاص، نیازمند ارزیابی فوری پزشکی هستند. در صورت مشاهده چنین آسیب‌هایی باید با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفت یا فرد را برای دریافت خدمات درمانی به مرکز مناسب رساند.
تشخیص شدت سوختگی همیشه از روی ظاهر اولیه آن امکان‌پذیر نیست. بنابراین در موارد مشکوک، به‌خصوص زمانی که درد، تاول یا آسیب پوستی قابل‌توجه وجود دارد، نباید به درمان‌های خانگی اکتفا کرد.
۸۵ درصد سوختگی‌ها قابل پیشگیری هستند
چندی پیش علیرضا جلالی، مدیرعامل انجمن ققنوس (انجمن حمایت از بیماران سوخته) در گفتگو با تلویزیون همشهری گفته بود که «۸۵ درصد سوختگی‌ها با ساده‌ترین روش‌ها قابل پیشگیری هستند و سرمایه‌گذاری در حوزه سوختگی، به ازای هر یک دلار، ۲۸ دلار برای جامعه سودآوری دارد.» بنابراین افزایش آگاهی عمومی درباره راه‌های پیشگیری از سوختگی و آموزش اقدامات صحیح در مواجهه با این حادثه، نه تنها می‌تواند از بسیاری از سوختگی‌ها جلوگیری کند، بلکه با کاهش شدت آسیب‌ها و عوارض ناشی از آن، بار درمانی و هزینه‌های تحمیل‌شده به خانواده‌ها و نظام سلامت را نیز کاهش می‌دهد.